ԱԷՄԳ-ն պահանջում է, որ Զապորոժիեի ատոմակայանին տրվի հատուկ կարգավիճակ

Ուկրաինայում պատերազմը դադարեցնելու ծրագիրը պահանջում է հատուկ կարգավիճակ ապահովել Զապորոժիեի ատոմակայանի (ԶԱԷԿ) համար, որը Եվրոպայում ամենամեծն է, ասել է Ատոմային էներգիայի միջազգային գործակալության գլխավոր տնօրեն Ռաֆայել Գրոսին նոյեմբերի 25-ին, երեքշաբթի օրը, Reuters-ին տված հարցազրույցում։

«Անկախ նրանից, թե այն հակամարտության որ կողմում կհայտնվի, անհրաժեշտ կլինի համագործակցության համաձայնագիր կամ համագործակցային մթնոլորտ ստեղծել,- ընդգծել է Գրոսին։- Ոչ մի օպերատոր չի կարող շահագործել ատոմակայան, եթե գետի մյուս կողմում կա մեկ այլ երկիր, որը դեմ է դրան և կարող է միջոցներ ձեռնարկել դրա դեմ»:

Մամուլում նախկինում հրապարակված ԱՄՆ 28 կետանոց ծրագիրը Ուկրաինայի համար ներառում էր ԶԱԷԿ-ի վերաբերյալ բաժին։ Այնտեղ նշվում էր, որ կայանը պետք է վերագործարկվի ՄԱԳԱՏԷ-ի հսկողության ներքո, և դրա արտադրած էլեկտրաէներգիան պետք է հավասարապես բաշխվի Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև։

Զապորոժյեի ատոմակայանը, որն ունի վեց էներգաբլոկ՝ ընդհանուր 6000 ՄՎտ հզորությամբ, գրավվել է ռուսական ուժերի կողմից 2022 թվականի մարտին։ Դրա բոլոր ռեակտորները դադարեցվել են, բայց պահանջում են մշտական ​​սառեցում։ Սառեցման համակարգը մատակարարվում է արտաքին ցանցից էլեկտրաէներգիայով։ Էլեկտրաէներգիայի անջատման դեպքում դիզելային գեներատորները ապահովում են էլեկտրաէներգիա։

Զապորոժիեի ատոմակայանը գտնվում է այժմ արդեն չորացած Կախովկայի ջրամբարի հարավային ափին։ Այս ափը վերահսկվում է ռուսական բանակի կողմից։ Հյուսիսային ափը վերահսկվում է ուկրաինական ուժերի կողմից։ Երկու կողմերն էլ պարբերաբար մեղադրում են միմյանց կայանի հրետակոծության և էլեկտրամատակարարումն անջատելու մեջ։